KİTAP

H. G. WELLS – KİPPS

Fotoram.io

Edebiyat dünyasının gelmiş geçmiş en büyük dehalarından biri olan, ünlü bilimkurgu yazarı H.G.Wells’in pek bilinmeyen, aslında herhangi bir türe de dâhil edilmesi zor olan bir romanını tanıtmak istiyorum sizlere

Üstelik bu roman sıradan bir roman! Evet, yanlış duymadınız, gayet sıradan bir roman…

1906 yılında kaleme aldığı romanı Kipps aslında klasik üslup ile örünmüş bir yarı otobiyografik roman. Yazarın kendisinden çokça şey kattığını yaşamını araştırdığınız vakit rahatlıkla görebilirsiniz. Romanın başkişisi olan manifaturacı çırağı Arthur Kipps’in yaşantısı büyük ölçüde kendisininkine benzemekte. Peki ama niçin bu yolu seçti Wells? Çünkü kendisi yazdığı ölümsüz bilimkurgu eserleri ve siyasi makaleleriyle ünlenmiş biri.

Kanımca bir derdi vardı yazarımızın. Çünkü metnin ilgi çekici bir özelliği olan karakterlerin yaşamlarındaki sıradan detayları üstüne basarak işlemesi yazmaya itti belki Wells’i. Romanı okuduğumda ilkin Georges Perec’in Bir Paris Semtinin Tüketilme Denemesi isimli kitabı geldi aklıma. Çünkü Perec tıpkı Wells gibi sıradan detayları bıkmadan işlemişti bahsi geçen yapıtında. Hal böyle olunca birçok okur sözünü ettiğim kitaptan korkabilir veya gerektiği ölçüde üzerine yoğunlaşmayabilir. Olsun, kışkırtılmak isteyen okurlarımız zaten bir şekilde merak edecektir bu yapıtı.

Kısaca şöyle özetleyebiliriz romanı… Arthur Kipps isimli karakterimiz yoksul biridir. Ve çalışmak zorunda olduğunu bildiğinden bir şekilde hayata tutunmak ister. Gönülden istemese de kolları sıvar ve ilk bulduğu işe çırak olarak yazılır. Başladığı iş kolu hayli zordur yalnız. Bir kere mesleği öğrenebilmesi için kumaş cinsleriyle ve onların müşteri gruplarıyla iyi geçinmek zorundadır. Bu sayede kısa sürede işi öğrenmesi mümkündür. Ancak Kipps’in kafası bir türlü bu durumu kabullenmez ve çizgi dışı tutumu patronunun ve çalışma arkadaşlarının kendisini kınamasına yol açar. Yazar bu alt planlarla okuruna aslında bir şekilde sınıf ayrımlarına hicivsel bir yaklaşımla saldırdığını göstermektedir. Eşitsizliğe tahammülü olmadığından çizmiş olduğu sıradan karakterlerle iğneler habis düzeni. İyi de yapar. Sonra bir şekilde kurduğu düzeni yine kendi dağıtarak karakterini zenginlikle tanıştırır ve karakterimizin hızla değiştiğini ve kendini başkalaştırdığını görürüz.

HG Wells

Üyesi olduğu İngiliz toplumunun yapmacık yanına da durmadan gönderme yapar Wells. Yapıtın yan karakterlerinden bazıları (zengin olanları) yapış yapıştır ve okur ne almak istediğini gayet iyi anlar. Belki de bu bağlamda Welss’in amaçladığı şeye ulaştığını söyleyebiliriz. Tabi bu durumu çok kez bilimkurgu eserlerinde de yan kurgular olarak vermiştir ancak Kipss’te olduğu kadar cesurca ve ustaca işlememiştir.

İnsan üzülmeden edemiyor. Yüzlerce eseri bulunan Wells ne yazık ki çok fazla ülkemizce rağbet görmemiştir. Zaman Makinesi ve Görünmez Adam isimli eserleri dışında pek fazla bilinmez Wells. Ne yazık ki bir diğer deha olan Jules Verne’in gölgesinde kalmıştır kendisi. Keşke yayıncılarımız bu konuya bir şekilde eğilse, biz okurlar olarak keşfedilmemiş nice edebiyat hazinelerine kavuşabilsek.

Klasik okurlarının bir an önce keşfetmesi gerektiğini savunduğum Kipps ilk kez dilimize çevrildi bu arada. Son yıllarda yıldızı parlayan yayınevlerimizden Alakarga Yayınları’nın ustalıklı bir çeviriyle dilimize aktardığı bu yapıtı baskısı tükenmeden edinmenizi öneriyorum. Özellikle yazarın hayranlarının kaçırmamasını diliyorum. Çünkü çok farklı bir Wells ile karşılaşacaksınız ve de pişman olmayacağınızı rahatlıkla söylemek mümkün.

Ve şundan emin olarak yazımı bitirmek istiyorum sevgili kitap dostları. Eğer tanıtımını yaptığım bu yapıta kendinizi uygun koşullarla dâhil edebilirseniz gözünüz kapalı dört yüz elli sayfayı hiç zorlanmadan bir iki günde bitirebileceğinize inanıyorum. Tersi bir durum yaşanmaması dileğiyle…

Yazan: Emre Gürkan Kanmaz

Çok Okunanlar

Türkiye'nin en zengin içerikli Kültür Sanat portalı.

Tüm haberlerimizi Cinemaximum Sinemalarında ücretsiz dağıtılan dergimiz ile de takip edebilirsiniz.

Copyright © 2016 Kültür Sanat. Türkiye'nin en eğlenceli Kültür Sanat dergisi.

YUKARI